حکومت کانادا در سال ۲۰۲۵ لایحهی را به نام سی ۱۲ به پارلمان این کشور معرفی کرد که هدف آن تقویت نظام مهاجرت و امنیت سرحدات کانادا اعلام شده است. این لایحه در مجلس نمایندگان یا شورای ملی تصویب شده و اکنون در سنای کانادا تحت بررسی قرار دارد.
در ساختار قانونگذاری کانادا، لایحه ها ابتدا در مجلس نمایندگان بررسی و رایگیری میشوند و اگر در مجلس نمایندگان تصویب شوند، در مرحلهی بعدی برای بررسی بیشتر و تصویب به سنای کانادا فرستاده می شوند. سنا میتواند لایحه را بدون تغییر تصویب کند، اصلاحاتی پیشنهاد کند، ویا در موارد نادر آن را رد نماید. اگر سنا نیز لایحه سی ۱۲ را تصویب کند، لایحه پس از توشیح نهایی رسماً به قانون تبدیل میگردد.
اگر این لایحه قانون شود، تغییرات پیشنهادی آن اجرایی میشود و این تغییر میتواند پیامدهای جدی برای متقاضیان پناهندگی، بهویژه افرادی که از امریکا وارد خاک کانادا میشوند، داشته باشد.
یکی از مهمترین بخشهای این لایحه مربوط به افرادی است که از ایالات متحده وارد خاک کانادا میشوند. بر اساس پیشنهاد جدید در این لایحه، اگر شخصی از سرحد زمینی کانادا و امریکا – میان سرحدات رسمی – وارد خاک کانادا شود و بعد درخواست پناهندگی بدهد، ممکن است درخواست او به محکمه پناهندگی ارجاع نشود. در چنین حالتی، فرد حق جلسهی کامل در برابر قاضی مستقل در محکمه پناهندگی را از دست میدهد.
در صورت غیرقابل پذیرش شدن تحت این شرایط، درخواست پناهندگی افراد به جای محکمهی پناهندگی، جهت بررسی به اداره خدمات سرحدی کانادا فرستاده میشوند و در نهایت توسط وزارت مهاجرین کانادا بررسی میگردند. درخواست پناهندگی در این روند معمولاً بر اساس اسناد کتبی انجام میشود و مانند محکمه، جلسهی حضوری کامل ندارد. به همین دلیل، فرصت توضیح شفاهی محدود میشود.
این لایحه صلاحیتهای بیشتری به وزیر مهاجرت نیز میدهد تا در مورد نحوه پذیرش و بررسی برخی درخواستها تصمیم بگیرد و شرایط جدید وضع نماید. به این ترتیب، بخشی از تصمیمگیریها بیشتر در سطح اجرایی و بر اساس منافع جمعی متمرکز میشود تا منافع اشخاص آسیبپذیر.
در این لایحه، تغییراتی در زمینهی چگونگی اجرای قوانین، روند اخراج از کانادا، تبادله اطلاعات میان ادارات کانادایی و ایالات متحده، و تشریک معلومات مرتبط به هویت و سوابق مهاجرتی اشخاص با نهادهای مربوط، نیز پیشنهاد شده است.
تصویب لایحه سی ۱۲ تغییرات چشمگیری را در نظام مهاجرت و پناهندگی کانادا به میان می آورد و میتواند، با محدودساختن دسترسی به محکمهی پناهندگی، روند دسترسی به دریافت پناهندگی در کانادا را برای پناهندگان تغییر دهد.
در عین حال، شماری از نهادهای مدافع حقوق پناهندگان و سازمانهای دادخواهی نگرانیهایی را در مورد این لایحه مطرح کردهاند. آنان باور دارند که برخی از تغییرات پیشنهادی، بهویژه محدودسازی دسترسی به محکمهی پناهندگی و انتقال پروندهها به روندهای اداری بدون جلسهی حضوری، میتواند حقوق اساسی متقاضیان پناهندگی را تضعیف کند. این نهادها همچنان هشدار دادهاند که افراد آسیبپذیر مانند زنانی که قربانی خشونت هستند، افراد دارای گرایش جنسی یا هویت جنسیتی متفاوت، اطفال بدون سرپرست و کسانی که از کشورهایی با وضعیت بحرانی میآیند، ممکن است از این تغییرات به شدت متاثر شوند. به همین دلیل، برخی از این سازمانها از سنای کانادا خواستهاند که پیش از تصویب نهایی، این لایحه را با دقت بیشتر بررسی کرده یا آن را رد کند ویا اصلاحات لازم را در آن وارد کند.
خدمات مهاجرتی وحید گامی برای تغییر
