خدمات مهاجرتی وحید گامی برای تغییر
دریافت ویزه دانشجویی کانادا برای افغانها غیرممکن نیست، اما آسان هم نیست. بهخصوص اگر متقاضی در افغانستان یا کشور سوم زندگی کند و در آن کشور اقامت مطمین و دایمی نداشته باشد، درخواست او ممکن است با بررسی جدیتری روبهرو شود.
به همین دلیل، در این نوشته تلاش کرده ام واقعیتهای پروسهی درخواست ویزه دانشجویی یا تحصیلی را بیان کنم تا پیش از پرداخت فیسهای زیاد، دریافت قرض یا فروش دارایی، تمام شرایط این نوع درخواست را بهدرستی بدانید؛ از شَر فریبکاری و وعدههای میانخالی در امان بمانید؛ و بتوانید آگاهانه تصمیم بگیرید.
ویزه دانشجویی چیست؟
برای تحصیل در کانادا، معمولاً باید برای اجازه تحصیل یا (Study Permit) درخواست بدهید.
اجازه تحصیل سندی است که به شهروند خارجی یا غیرکانادایی اجازه میدهد در کالج، دانشگاه یا موسسهی آموزشی مورد تایید یا مجوز در کانادا درس بخواند.
ویزه دانشجویی اقامت دایمی نیست؛ اقامت موقت است. بنابراین، آفسر مهاجرت باید قانع شود که هدف اصلی شما تحصیل است و شرایط اقامت موقت خود را رعایت میکنید.
ماده ۱۷۹ ب مقرره پناهندهگی و مهاجرت کانادا در این مورد سراحت دارد و می گوید اگر آفسر مهاجرت کانادا مطمین نباشد که درخواست دهنده پس از پایان اقامت موقت خود در کانادا به کشور خود باز میگردد، آفسر می تواند درخواست ویزه مورد نظر را رد کند.
وضعیت فعلی سیاسی و اقتصادی در افغانستان میتواند قانع ساختن آفسر را دشوارتر کند، اما به این معنا نیست که تمام درخواستهای ویزه دانشجویی افغانها رد میشود. هر درخواست بر اساس شرایط و اسناد همان شخص بررسی میشود.
مراحل درخواست ویزه دانشجویی عمدتاً شامل موارد زیر است:
قدم اول: انتخاب رشته
نخست باید تصمیم بگیرید چه رشتهی را میخواهید بخوانید. رشتهی که انتخاب میکنید باید با یکی از موارد زیر ارتباط منطقی داشته باشد:
- تحصیلات قبلی شما؛
- تجربه کاری شما؛
- برنامه شغلی آینده شما؛ و یا
- تغییر قابل توضیح و منطقی در مسیر کاریتان.
اگر شما بخواهید تغییر رشته بدهید، مشکلی وجود ندارد، اما باید دلیل روشن و قانعکننده برای این تغییر را ارایه کنید تا آفسر هدف شما از آمدن به کانادا را روشن و به وضاحت ببیند.
قدم دوم: انتخاب کالج یا دانشگاه مناسب
هر کالج یا موسسهی آموزشی در کانادا اجازه ندارد و نمیتواند دانشجوی خارجی بپذیرد. باید مطمین شوید که کالج یا دانشگاه مورد نظر شما در فهرست موسسات آموزشی مورد تایید کانادا قرار دارد. در ضمن، حین انتخاب کالج یا دانشگاه، به موارد زیر نیز باید توجه کنید:
- آیا کالج یا دانشگاه دولتی است یا خصوصی؛
- رشتهی مورد نظر شما چند سال طول میکشد تا تکمیل شود؛
- فیس آن چقدر است؛
- آیا سند زبان انگلیسی (مانند آیلتس) نیاز است یا خیر؛
- آیا فارغان آن رشته ممکن است واجد شرایط اجازه کار پس از فراغت شوند یا خیر؛
- آیا رشتهی مورد نظر شما با سوابق کاری ویا تحصیلی شما مطابقت دارد یا خیر.
صرف اینکه کالج یا دانشگاه برای شما قبولی یا داخله میدهد به این معنا نیست که انتخاب خوبی برای درخواست ویزه است.
قدم سوم: گرفتن قبولی، داخله ویا (Letter of Acceptance)
پس از انتخاب رشته، باید برای قبولی کالج یا دانشگاه درخواست بدهید. معمولاً برای دریافت قبولی یا داخله، کالج یا دانشگاه به اسناد زیر نیاز دارد:
- پاسپورت؛
- شهادتنامه یا دیپلوم تحصیلات قبلی؛
- ترانسکرپت یا نمرات تحصیلی؛
- سند زبان (مانند آیلتس)، در صورت نیاز؛
- خلص سوانح؛
- انگیزهنامه یا لیتر آف انترست، در بعضی رشتهها؛ و
- پرداخت فیس درخواست داخلهی کالج یا دانشگاه.
اگر پذیرفته شوید، کالج یا دانشگاه برای شما نامهی قبولی یا (Letter of Acceptance) صادر میکند. این نامه برای درخواست اجازهی تحصیل نیاز است.
قدم چهارم: دریافت نامهی تایید ولایتی
در بیشتر موارد، پس از گرفتن قبولی، به دریافت نامهی تایید ولایتی نیز نیاز دارید که به نامهای (PAL) یا (TAL) نیز یاد میشود. معمولاً برای گرفتن این نامه ممکن است مجبور شوید بخشی یا تمام فیس دورهی تحصیلی تان را به کالج یا دانشگاه پرداخت کنید. برای تحصیل در ولایت کبک در کانادا، بهجای آن معمولاً باید سند (CAQ) دریافت شود.
قدم پنجم: آماده کردن پول مورد نیاز
یکی از مهمترین بخشهای درخواست ویزهی دانشجویی، اثبات توانایی مالی برای آمدن، اقامت موقت و پیشبرد تحصیل در کانادا است. شما باید ثابت کنید که برای پرداخت هزینههای زیر پول کافی در اختیار دارید و برای تامین این مصارف، نیاز ندارید در کانادا کار کنید.
- فیس تحصیل؛
- مصارف زندگی (کرایه خانه، ترانسپورت، مصارف خوردونوش، و غیره)؛
- هزینهی آمدن به کانادا و بازگشت به کشور مبدا؛
- و در صورت نیاز، مصارف اعضای خانوادهی که همراه شما به کانادا میآیند.
برای درخواستهای که از تاریخ اول سپتمبر ۲۰۲۵ به بعد ارایه میشوند، حداقل مبلغ مورد نیاز برای مصارف زندگی یک دانشجو در یک سال، در خارج از کبک، ۲۲۸۹۵ دالر کانادایی است. چون این مبلغ شامل فیس کالج یا دانشگاه و هزینهی سفر نمیشود، دانشجو باید ثابت کند برای تامین مصارف دیگر نیز پول کافی در اختیار دارد. مصارف دیگر معمولاً شامل موارد زیر می شوند:
- فیس سال اول تحصیل
- هزینه سفر به کانادا و بازگشت به کشور مبدا
برای هر عضو اضافی خانواده که بخواهد با درخواست دهنده یکجا به کانادا بیاید، باید پول بیشتر در نظر گرفته شود. برای تحصیل در ولایت کبک کانادا، شرایط مالی جداگانه تطبیق میشود.
آیا تمام پول باید به نام خود دانشجو باشد؟
نخیر. لازم نیست تمام پول حتماً در حساب بانکی خود دانشجو باشد. پدر، مادر، همسر، خواهر، برادر یا شخص دیگری نیز میتواند از دانشجو حمایت مالی کند. اما تنها نوشتنِ نامهی که “من تمام مصارف را میپردازم” کافی نیست. شخص حمایتکننده باید نشان دهد که:
- واقعاً این پول را در اختیار دارد؛
- منبع پول قانونی و قابل توضیح است؛
- درآمد کافی دارد؛
- پس از پرداخت مصارف دانشجو، خودش و خانوادهاش با مشکلات مالی روبهرو نمیشوند؛ و
- رابطهی او با دانشجو روشن و واضح است.
تنها نشان دادن صورت حساب یا استتمنت بانکی کافی نیست. باید مشخص باشد که پول از کجا آمده و واقعاً برای تحصیل دانشجو قابل استفاده است.
آیا باید فیس سال اول را پیش از درخواست پرداخت کرد؟
در همهی درخواستها یک قانون یکسان وجود ندارد، اما پرداخت تمام یا بخشی از فیس میتواند نشان دهد که متقاضی برای تحصیل جدی است. در بسیاری از موارد، کالج یا دانشگاه برای صدور نامهی تایید ولایتی از شما میخواهد که بخشی یا تمام فیس را پرداخت کنید. پرداخت فیس سال اول به تنهایی صدور ویزه را تضمین نمیکند. پیش از پرداخت، شرایط بازپرداخت یا ریفند پول را از کالج یا دانشگاه بخوانید. موسسات تحصیلی در صورت رد شدن ویزه، در مورد بازپرداخت فیس ِ پراخته شده، شرایط متفاوت دارند.
قدم ششم: ترتیب برنامه یا پلان تحصیلی
ترتیب و ارایهی پلان یا برنامهی تحصیلی نیز یکی دیگر از مهمترین موارد در بستهی درخواست ویزهی دانشجویی است که برای ترتیب و آماده ساختن آن باید وقت کافی اختصاص بدهید و با فکر آرام و جمع آنرا بنویسید. این پلان نباید تنها از کُلیگویی مانند “کانادا کشور خوبی است” یا “میخواهم آیندهی بهتری داشته باشم” تشکیل شده باشد.
قدم هفتم: آماده کردن اسناد
اسناد مورد نیاز هر شخص ممکن است متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
- پاسپورت معتبر؛
- نامهٔ قبولی؛
- نامه تاییدی ولایتی، در صورت نیاز؛
- اسناد تحصیلی و نمرات؛
- سند زبان انگلیسی، در صورتی که موجود باشد
- اسناد تجربه کاری؛
- اسناد مالی؛
- نامه حمایت مالی؛
- پلان تحصیلی یا آموزشی ویاد(Study Plan)
- اسناد وضعیت اقامت در کشور سوم؛
- اسناد ازدواج و تولد اعضای خانواده، در صورت نیاز؛ و
- سایر اسناد خواستهشده.
اگر در کشور خود زندگی نمیکنید، ممکن است لازم باشد وضعیت قانونی خود را در کشور محل درخواست نیز ثابت کنید.
قدم هشتم: ثبت آنلاین درخواست
درخواست اجازه تحصیل معمولاً باید بهصورت آنلاین ثبت شود. پس از ثبت درخواست، بایومتریک و معاینات طبی، درخواست شما توسط آفسر بررسی میشود.
ممکن است آفسر:
- درخواست را بپذیرد؛
- اسناد اضافی بخواهد؛
- پاسپورت را درخواست کند؛ ویا
- درخواست را رد کند.
مدت بررسی درخواستها ثابت نیست و بر اساس کشور محل درخواست، تعداد درخواستها و شرایط هر درخواست تغییر میکند.
پرسشهای معمول
آیا داشتن قبولی یا داخله از کالج یا دانشگاه، دریافت ویزه را تضمین میکند؟
نخیر. قبولی کالج یا دانشگاه تنها یکی از شرایط درخواست است و دریافت ویزه را تضمین نمیکند.
آیا داشتن پول زیاد، دریافت ویزه را تضمین میکند؟
نخیر. مبلغ پول، منبع پول، هدف تحصیل، انتخاب رشته، سابقهی تحصیلی، وضعیت خانوادگی و تمام اسناد با هم بررسی میشوند.
آیا بدون سند زبان انگلیسی میتوانم قبولی یا داخلهی کالج یا دانشگاه را بگیرم؟
بلی، برخی کالجها یا دانشگاهها ممکن است پذیرش یا داخلهی مشروط صادر کنند، اما شرایط هر موسسهی تحصیلی متفاوت است.
اگر فاصلهی تحصیلی داشته باشم، درخواست رد میشود؟
نه لزوماً. اما اگر چند سال از آخرین تحصیل شما گذشته باشد، باید توضیح دهید که در این مدت چه کار کردهاید و چرا اکنون میخواهید دوباره تحصیل کنید.
آیا افراد متاهل میتوانند درخواست بدهند؟
بلی. متاهل بودن مانع درخواست نمیشود. اما باید در مورد همسر، فرزندان، مصارف خانواده و اینکه آیا خانواده همراه میآید یا خیر، معلومات درست و دقیق ارایه شود.
آیا همسر دانشجو میتواند همراه او بیاید؟
در بعضی موارد، همسر ممکن است واجد شرایط درخواست ویزهی اقامت موقت باشد؛ اما این موضوع به نوع و سطح برنامهی تحصیلی دانشجو و مقررات موجود در زمان درخواست بستگی دارد.
آیا دانشجو میتواند در کانادا کار کند و مصارف خود را تامین کند؟
ممکن است دانشجو تحت شرایط مشخص اجازهی کار محدود داشته باشد، اما نباید درخواست مالی خود را بر اساس درآمد آینده از کار در کانادا ترتیب و ارایه کند.
اگر درخواست رد شود، آیا میتوان دوباره درخواست داد؟
بلی، محدودیت عمومی برای درخواست دوباره وجود ندارد. اما ثبت دوبارهی همان اسناد و همان توضیحات، معمولاً نتیجه را تغییر نمیدهد.
آیا وکیل یا مشاور میتواند دریافت ویزه را تضمین کند؟
نخیر. هیچ وکیل، مشاور، کالج، نماینده یا ایجنت یا موسسهی تحصیلی نمیتواند صدور ویزه را تضمین کند.
مواظب باشید، پیش از پرداخت پول زیاد به کالج، دانشگاه، وکیل، مشاور، نماینده یا ایجنت، شرایط خود را بهصورت واقعبینانه بررسی کنید. هیچ شخصی نمیتواند برای شما تضمین کند که در صورت پرداخت پول، حتماً ویزه خواهید گرفت.
